Temat schronów i miejsc schronienia w Warszawie wraca do nas regularnie - pisaliśmy już o rządowej aplikacji pokazującej dziesiątki potencjalnych miejsc ukrycia na Sadybie i w jej okolicach. Tamte obiekty to jednak zupełnie inna kategoria niż to, o czym mowa w najnowszym zarządzeniu prezydenta miasta. 18 marca 2026 r. Rafał Trzaskowski podpisał akt prawny, który po raz pierwszy formalnie i z konkretnymi skutkami prawnymi wyznacza miejskie obiekty uznane za budowle ochronne. Wśród 28 lokalizacji na liście znalazł się jeden adres na Sadybie - Szkoła Podstawowa nr 115 przy ul. Okrężnej 80.
Co to znaczy być „budowlą ochronną" i dlaczego to nie to samo co aplikacja
Wiele osób zapytanych o miejsca schronienia w Warszawie wskaże aplikację „Gdzie się ukryć" lub jej poprzedniczkę „Schrony", którą opisywaliśmy na łamach Sadyba24.pl. W aplikacji „Gdzie się ukryć", która wystartowała 21 grudnia 2025 r., uwzględniono około 70 tysięcy punktów zweryfikowanych przez Państwową Straż Pożarną - dla starej Sadyby w poprzedniej wersji aplikacji wskazywano aż 40 miejsc schronienia. Brzmi imponująco - ale diabeł tkwi w szczegółach.
Minister spraw wewnętrznych Marcin Kierwiński sam przyznał podczas prezentacji aplikacji, że wskazane w niej obiekty to nie schrony w ścisłym sensie, lecz miejsca ukrycia - stacje metra, tunele, podziemia, piwnice, obiekty prywatne i użyteczności publicznej. To miejsca, gdzie w nagłej sytuacji można po prostu wbiec i przeczekać zagrożenie. Nie ma tam żadnych formalnych obowiązków po stronie zarządcy, żadnych wymagań technicznych, żadnych gwarancji gotowości.
Zarządzenie nr 497/2026 tworzy coś zupełnie innego. Wymienione w nim obiekty uzyskują status budowli ochronnej w rozumieniu ustawy o ochronie ludności i obronie cywilnej - i wiąże się z tym konkretny zestaw prawnych obowiązków.
Co zmienia ten status dla szkoły przy Okrężnej i kto za to odpowiada
Zarządzenie nakłada na zarządcę każdego z wymienionych obiektów szereg obowiązków, które obowiązują od momentu podpisania dokumentu. Mówiąc prosto: budynek wpisany na listę nie może być traktowany jak zwykła piwnica szkolna. Jej zarządca musi regularnie sprawdzać stan techniczny pomieszczeń i wyposażenia, zapewniać stałe przewietrzanie, dbać o czystość oraz wymieniać zużyte lub przeterminowane materiały eksploatacyjne. Drogi ewakuacyjne muszą być stale drożne i prawidłowo oznakowane.
Co istotne, nawet jeśli podziemia szkoły przy Okrężnej będą na co dzień używane do innych celów - co zarządzenie dopuszcza - nie można w nich wprowadzać zmian konstrukcyjnych ani instalacyjnych, które utrudniłyby natychmiastowe uruchomienie funkcji ochronnej. Zarządca ma też obowiązek współpracy z organami ochrony ludności i udziału w ćwiczeniach ewakuacyjnych. A gdyby doszło do realnego zagrożenia - budynek musi zostać udostępniony mieszkańcom na każde polecenie prezydenta Warszawy, bez możliwości odmowy.
Pełna lista 28 warszawskich budowli ochronnych
Zarządzenie obejmuje łącznie 28 obiektów. Są to wyłącznie budynki będące we władaniu miasta lub jego jednostek. Oto kompletna lista:
- Stacja metra „Centrum" A13 – część podziemna (parking podziemny)
- Stacja metra „Plac Wilsona" A18 – część podziemna (pustka technologiczna)
- ul. Białobrzeska 27 – Szkoła Podstawowa nr 61, część podziemna
- ul. Białostocka 10/18 – Szkoła Podstawowa nr 73, część podziemna
- ul. Cegłowska 81 – budynek szpitala, część podziemna
- ul. Deotymy 25/33 – Szkoła Podstawowa nr 388, część podziemna
- ul. Elektoralna 5/7 – XVII Liceum Ogólnokształcące, część podziemna
- ul. Gandhiego 13 – Szkoła Podstawowa Specjalna nr 394, część podziemna
- ul. Krasnołęcka 3 – Technikum Hotelarsko-Turystyczno-Gastronomiczne nr 21, część podziemna
- ul. Malownicza 31 – Szkoła Podstawowa nr 87, część podziemna
- ul. Objazdowa 3 – Zespół Szkół nr 40, część podziemna
- ul. Ogrodowa 16 – Zespół Szkół Stenotypii i Języków Obcych, część podziemna
- ul. Okrężna 80 – Szkoła Podstawowa nr 115, część podziemna (Sadyba)
- ul. Osowska 81 – Młodzieżowy Ośrodek Socjoterapii nr 7, część podziemna
- ul. Podróżnicza 11 – Szkoła Podstawowa nr 257, część podziemna
- ul. Powstańców Śląskich 70 – Urząd Dzielnicy Bemowo, część podziemna
- ul. Pożaryskiego 2 – Szkoła Podstawowa nr 138, część podziemna
- ul. Przepiórki 16/18 – Szkoła Podstawowa nr 66, część podziemna
- ul. Rybnicka 42/44 – Przedszkole nr 60, część podziemna
- ul. Smolna 30 – XVIII Liceum Ogólnokształcące, część podziemna
- ul. Sycowska 1 – Przedszkole nr 29, część podziemna
- ul. Trakt Lubelski 40 – Młodzieżowy Ośrodek Socjoterapii nr 3, kondygnacja podziemna
- ul. Trzech Budrysów 32 – Szkoła Podstawowa nr 175, część podziemna
- ul. Wiertnicza 26 – Zespół Szkół nr 79, część podziemna
- ul. Woronicza 8 – X Liceum Ogólnokształcące, część podziemna
- ul. Zakrzewska 24b – Szkoła Podstawowa nr 260, kondygnacja podziemna
- ul. Zgrupowania AK „Kampinos" 10 – budynek administracyjny R4003 Tramwajów Warszawskich, część podziemna
- ul. Żeromskiego 22/28 – Zespół Szkół nr 35, część podziemna
Co dalej z tymi obiektami i czy to wystarczy?
Warto zauważyć, że samo wpisanie obiektu na listę nie oznacza, że jutro stanie się on gotowym schronem. Zarządzenie wprost stwierdza, że wymienione obiekty po odpowiedniej przebudowie lub dostosowaniu będą mogły spełniać warunki techniczne budowli zbiorowej ochrony. Innymi słowy - to dopiero punkt wyjścia do modernizacji, nie jej efekt.
Lista 28 obiektów jest też skromna w zestawieniu z potrzebami ponad 1,8-milionowego miasta. Jak przyznała jeszcze we wrześniu 2025 r. rzeczniczka ratusza Monika Beuth, w bazie danych dla Warszawy figuruje ponad 200 obiektów nieformalnie określanych jako schrony, około 1300 ukryć i ponad 16 tysięcy miejsc doraźnego schronienia - ale wszystkie miały wówczas jedynie charakter orientacyjny, bo trwał audyt prowadzony przez PSP i nadzór budowlany. Zarządzenie z 18 marca to pierwszy krok w stronę nadania tym staraniom twardych podstaw prawnych - i choć lista jest krótka, każdy z 28 obiektów ma teraz konkretnego, odpowiedzialnego prawnie zarządcę i precyzyjnie określone obowiązki. Dla mieszkańców Sadyby oznacza to jedno: piwnice „Stypiętnastki" przy Okrężnej przestały być tylko szkolną piwnicą.
Wcześniejsze teksty na ten temat
Gdzie się ukryć? Zaktualizowana mapa miejsc schronienia podaje tylko 5 adresów na starej Sadybie
